و گناهى بر شما نیست كه به طور كنایه، (از زنانى كه همسرانشان مرده‏اند) خواستگارى كنید، و یا در دل تصمیم بر این كار بگیرید .خداوند مى‏دانست شما به یاد آنها خواهید افتاد .ولى پنهانى با آنها قرار زناشویى نگذارید، مگر اینكه به طرز پسندیده‏اى اظهار كنید (البقرة : 235 )

ازدواج سنتی : مادر آدرس دختری از کسی می گرفت،سپس همراه خواهران ویا زنانی به دیدن دختر می رفتند ، پس از گزینش اولیه ، به پسر خصوصیات دختر را گزارش می دادند . ودر دفعه دوم همراه اوبه دیدن دختر می رفتند تا از نزدیک دختر را ببیند.

ازدواج غیر سنتی : پسر یا دختر ، یکدیگر را در بیرون از خانه می ببنند وهمدیگر را می پسندند ، حتی گفتگوهای اولیه را با هم می کنند ، آن گاه پسر از والدین خود می خواهد که به خواستگاری آن دختر بروند.

سال های گذشته در جامعه اسلامی ما ازدواج فرزندان به صورت سنتی انجام می شد. این نوع ازدواج دارای محسنات ومعایبی بود. محسنات آن حفظ حجب ،حیای وارزش وشخصیت دختر وبهره گیری از تجربیات بزرگتر ها ، ولی گاهی اوقات نظر دختر وپسر کاملاً ندیده می شد ، وبزرگتر هابرای دختر وپسر تصمیم می گرفتند ، وازدواج اجباری صدمات جدی در برداشت. این خلاف عقل وشرع بوده است.

در جامعه باز ماشینی امروز ازدواج سنتی کمتر شده است،زیرا دختر و پسر به خاطر ،ارتباط شغلی و یا تحصیلی که دارند ؛ در ارتباط ها با یکدیگر آشنا می شوند و بدون حضور والدین باهم گفتگو می کنند و بیشتر مواقع ارتباط عاطفی نیز برقرار می کنند ،به اصطلاح« عاشق» یکدیگر می شوند ، سپس تصمیم می گیرند با هم ازدواج کنند.

زمانی که تقاضای خواستگاری (عموماً از ناحیه پسر انجام می شود ) در بین خانواده مطرح می شود ، افرادخانواده در وهله اول با این تقاضا بر خورد شدید می نمایند ومحکوم کرده و رد می کنند . والدین با مقاومت فرزند روبرو می شوند ، والدین هم بدون بررسی دختر ویا پسر را رد می کنند وبیان می دارند که دختری که به این گونه آشنا شدی برای همسری مناسب نیست !  سپس با بیان مواردی که به این گونه ازدواج کردند وزندگی آنها به طلاق منتهی شده است ،مخالفت خود را اعلام می دارند.

در این درگیری خانوادگی ، والدین اصرار دارند که به صورت سنتی به خواستگاری دختری که آنها پسندیده اند بروند . پسر هم به شدت با این گونه ازدواج سنتی مخالفت می کند .گاهی اوقات فرزند با پافشاری فراوان والدین را وادار می کند که به خواستگاری دختر مورد نظرش بروند . گاهی اوقات والدین با سر سختی مخالفت می کنند وبر خلاف میل فرزند اورا به ازدواج اجباری وادار می کنند .

آیا این برخورد ها مناسب است ؟ صدمات از این برخوردها برای فرزندان چیست ؟آیا راهکاری که به مصلحت واقعی فرزند باشد وجود ندارد؟

به طور مجمل این برخوردها مناسب نیست وصدمات زیادی بر فرزند ما خواهد داشت . آنچه مسلم است پدر ومادر خوشبختی فرزند را می خواهند .آنها فکر می کنند انتخاب همسر به این شکل عاقبت خوبی ندارد ومصرند که فرزند را از اقدام به آن برحذر کنند .

قبل ازآن که راهکار درست رابیان بداریم مناسب است که مقداری به تجزیه وتحلیل به پردازیم ،  تا با بصیرت وآگاهی بهتر تصمیم مناسب بگیریم.

در زمانی که دختر وپسر در کنار یکدیگر به تحصیل می پردازند خواه ناخواه با یکدیگرمراوده دارند ، لذا با هم آشنا شده وبرای ازدواج هم دیگر را انتخاب می کنند . نفس این عمل همیشه بد نیست ، بلکه واقعاًآنها می خواهند ازدواج کنند وهمان طور گفته شد ارتباط عاطفی نیز پیدا کرده اند .عدم توجه به خواسته آنها ، موجب پنهان شدن ارتباطات می شود وهردو ناخواسته به گناه کشیده می شوند .مخالفت ما هیچ چیز را درست نمی کند بلکه گره را کور تر می کند .ارتباط واعتماد فرزندمان به ما از بین می رود که آسیب هایی رادر پیش خواهد داشت .   

از آن طرف متأسفانه در سریال های تلویزیون ما الگوهای نادرستی از ارتباط نامحرم با یکدیگر به جامعه اراه می شود ، واین باعث می شود که برای جوانان ما که تلویزیون حکم دانشگاه را دارد ، رفتار شان (ارتباط با جنس مخالف ) درست وهنجار بدانند . ومخالفت ما را ارتجاع وعدم درک جوانان امروز تلقی کنند .

چه باید کرد ؟

** از تقاضای جوان خود استقبال کنیم .

** پس از تماس تلفنی باخانواده دختر ،به خواستگاری او می رویم .

** چشم وگوش جوان خود شده وحقایق را بدون پیش قضاوت ببینیم .

** به عنوان مشاور تحقیق خود را به جوان خود بگوییم.

** اگر مشکل جدی در اخلاق وشخصیت دخترمشاهده کردید ، با مهربانی وحفظ احترام جوان مان ، آن را به او گوشزد می نماییم.

** فرصت فکر وانتخاب به جوان خودبدهیم تا با آگاهی انتخاب کنند. در آموزه های دینی ما روی انتخاب فرزند بیشتر توجه شده تا انتخاب والدین ، به حدیث زیر دقت کنید :

عَنِ ابْنِ أَبِی یَعْفُورٍ عَنِ الصَّادِقِ ع قَالَ قُلْتُ إِنِّی أَرَدْتُ أَنْ أَتَزَوَّجَ امْرَأَةً وَ إِنَّ أَبَوَیَّ أَرَادَا غَیْرَهَا قَالَ تَزَوَّجِ الَّذِی هَوِیتَ وَ دَعِ الَّتِی هَوَى أَبَوَاك ابن ابی یعفور از امام صادق (ع)پرسید: من تصمیم گرفته‏ام با زنى معین ازدواج كنم، و پدرم به دیگرى نظر دارد، حضرت فرمود: آنكه خود دوست دارى ازدواج كن، و آنكه را كه پدر مى‏خواهد واگذار (الكافی ج  5  ص 401  ) .

** پس از انتخاب سعی کنید کسب اعتماد جوانان را جلب نمایید.

** پس از جلب اعتماد ، آنان را راهنمایی کنید که مهارت زندگی کسب نمایند.